Google mayıs 2024'de, arama sonuçlarına "AI Overwiev" diye bir özellik getirmiş ve yayıncıların trafiklerinin azalmasına neden olmuştu. Bu özellik, arama sayfasında gözüken linkin üstüne gelindiğinde, haberi içeriğini veriyor ve böylece insanlar sayfaya gitmeden vazgeçebiliyordu. Türk yayıncılar trafiklerinin düşüşünü mart 2025'de protesto etmiş ve Google'a bir açık mektup yayınlamışlardı.
Google'un cevabı ise, toplam organik tıklamalarda değişim olmadığı ve yayıncıların trafik kaybının kendilerinden kaynaklandığını söylemişti.
Google.com/goto
Şimdi, Google, arama sonuçlarının üçüncü taraf yazılımlar ve yapay zekâ şirketleri tarafından kitlesel biçimde toplanmasını zorlaştırabilecek yeni ve önemli bir teknik değişikliği devreye almaya başladı. Arama sonuçlarındaki bağlantıları doğrudan kaynak siteye göndermek yerine önce google.com/goto adresinden geçiren yeni bir yönlendirme sistemi uygulamaya başladı
Sorular üzerine, Google değişikliğin “artan kötüye kullanım biçimlerine karşı, hizmetlerini ve kullanıcılarını korumak" amacıyla uygulandığını açıkladı. Ancak sektör uzmanları, asıl nedenin, Google Search sonuçlarını otomatik olarak tarayan SERP araçlarının ve yapay zekâ şirketlerinin işini zorlaştırmak ve pahalı hale getirmek olduğu düşüncesindeler.
Değişiklik ilk olarak Temmuz 2026'da sınırlı testlerde görülmüştü. Ağustos sonunda ise SEO şirketleri uygulamanın çok daha geniş çapta kullanılmaya başladığını fark etti. Rank-tracking şirketi Nozzle'dan Derek Perkins, bazı IP sağlayıcılarında, yeni sistemin kullanımının neredeyse yüzde 100'e ulaştığını bildirdi. Google da 26 Ağustos'ta uygulamanın yaygınlaştırıldığını doğruladı.
Bu ilk bakışta küçük bir URL değişikliği gibi görünüyorsa da, Google ile yapay zekâ şirketleri arasında giderek büyüyen “web'deki bilgiyi kim, hangi şartlarla toplayabilir?” mücadelesinin yeni cephesi gibi yorumlanıyor.
Google Neyi Değiştiriyor?
Google'da bir arama yaptığınızda sonuçtaki bağlantı, şimdiye kadar hedef web sayfasını gösteriyordu. Örneğin Googel’daki arama sonucunda turk-internet.com'daki bir haber görünüyorsa, bağlantının hedefi doğrudan ilgili turk-internet.com adresiydi. Yeni sistemde ise kullanıcıya aynı sonuç yani turk-internet.com'daki haber gösteriliyor ama HTML içerisindeki bağlantı önce Google'ın kendi yönlendirme sistemine gidiyor: "google.com/goto?..." ve Google yönlendirmeyi işliyor. Ardından kullanıcıyı aranan web sitesine gönderiyor.
Çok hızlı gerçekleşen bu işlemi, mormal bir kullanıcı farketmiyor. Kullanıcı yine istediği siteye ulaşıyor. Fakat makine açısından önemli bir fark var.
Web sayfalarını otomatik olarak okuyup üzerindeki bilgileri çıkaran yazılımlara, İngilizcede “scraper (kazıyıcı/sıyırıcı)” deniliyor. Google sonuçlarını tarayan klasik bir program daha önce arama sonuçları sayfasını indirir, HTML içindeki bağlantıları okur ve hangi sitenin 1., 2., 3. sırada olduğunu çıkarırdı.
Yeni sistem bunu zorlaştırıyor. Çünkü sonuçlardaki linklerden, gerçek hedef URL artık kolayca okunamıyor. Bunun yerine Google'ın yönlendirme bağlantısı görülüyor. SEO platformu DemandSphere'in açıklamasına göre yeni bağlantılar hedefi hash'lenmiş yani opak bir değer arkasına koyuyor. Programın gerçek hedefi öğrenmek için yönlendirmeyi tek tek takip etmek gerekiyor.
İşte kritik nokta bu. Bir insan günde birkaç düzine Google sonucu tıklayabilir. Ama bir SERP şirketi, düzenli olarak milyonlarca sorgunun ilk 100 sonucunu takip ediyor olabilir. Her link için ayrıca Google'a gidip yönlendirmeyi çözmek gerekiyorsa operasyonun maliyeti ve Google tarafından bot olarak tespit edilme ihtimali ciddi biçimde artıyor.
Yapay Zekâ Şirketleri Açısından Durum Ne Olur?
Yapay zekâ sistemlerinin önemli bir içerik kaynağı, arama motorları. Bir yapay zekâ sistemi, kullanıcıdan güncel bir soru aldığında, yalnızca eğitim sırasında öğrendiği bilgilerle cevap vermiyor. Arama motorlarından güncel kaynaklar bulup bunları okuyarak cevap oluşturabiliyor.
Bunun için yapay zekâ şirketinin üç seçeneği var :
- Kendi web indeksini oluşturmak,
- Google veya başka bir arama motorundan lisanslı veya API erişimi satın almak,
- Arama sonuçlarını otomatik yöntemlerle toplamak (scrape).
Google'ın yeni sistemi özellikle üçüncü yöntemi zorlaştırabilir.
Search Engine Roundtable değişikliğin üçüncü taraf araçların ve AI şirketlerinin Google sonuçlarını scrape etmesini güçlendirmek için tasarlanmış olabileceğini iddia ediyor.
Google Açıklamasında resmen “yapay zekâ şirketlerini engelliyoruz” demedi. Uzun süredir değişen kötüye kullanım yöntemlerine karşı teknik önlemler aldığını söyledi.
Yani Google'ın yeni anti-abuse mekanizması, Google sonuçlarını izinsiz ve otomatik biçimde toplayan yapay zekâ sistemlerinin de işini zorlaştırıyor.
Google neden bunu yapıyor?
Bunun arkasında büyük bir ekonomik mücadele bulunuyor. Google'ın arama indeksi yaklaşık 25 yıllık yatırımın ürünü. Şirket milyarlarca web sayfasını sürekli tarıyor, indeksliyor, sıralıyor, spam'le mücadele ediyor ve sorgular için sonuç üretiyor.
Yapay zekâ şirketleri ise, kendi işlerini yaparken Google sonuçlarını scrape edebildiğinde, bu dev altyapının çıktısından ücretsiz yararlanabiliyor.
Google açısından soru şu hale geliyor: “Ben milyarlarca dolar harcayarak interneti indeksliyorum; başka bir şirket neden para harcamadan, benim sonuçlarımı otomatik olarak alıp kendi yapay zekâ ürününü bunun üzerinde çalıştırabilsin?” Üstelik yapay zekâ chatbot'ları Google Search'ün doğrudan rakibine dönüşüyor.
Kullanıcı eskiden, Google'da arama yaparak ilgili web sitesine ulaşırken, bugün ChatGPT, Claude ya da Perplexity'den aldığı cevap ile yetinebiliyor. Arama motoruna gitmesi gerekmiyor. Bu nedenle Google'ın arama sonuçları stratejik bir varlık haline geliyor ama kazancını yapay zekâ firmaları elde ediyor.
Arkada "SerpApi" kavgası da var
Google’un yeni hareketinin zamanlamasını ilginç yapan bir başka konu, Google'ın SerpApi ile sürdürdüğü hukuk mücadelesi. SerpApi, Google ve diğer arama motorlarının sonuçlarını programatik olarak toplayıp müşterilerine API üzerinden sunan bir hizmet.
Google, SerpApi'ye karşı dava açarak şirketin otomatik araçlarla arama sonuçlarını toplamasına itiraz etmişti. Search Engine Roundtable, yeni goto mekanizmasının SerpApi benzeri hizmetlerin scraping faaliyetlerini zorlaştırabilecek bir önlem olduğunu değerlendiriyor.
Yani Google bir yandan hukuki mücadele yürütüyor. Diğer yandan da teknik olarak kapıyı daraltıyor olabilir. Fakat scraper'lar tamamen duracak mı? Muhtemelen hayır. Yeni sistem scraping'i imkânsız hale getirmiyor. Scraper gerçek bir tarayıcı gibi davranıp google.com/goto bağlantısını ziyaret edebilir ve Google'ın onu hangi adrese yönlendirdiğini görebilir.
Ama burada ölçek problemi ortaya çıkıyor. Nozzle'dan Perkins'in açıklamasına göre, yönlendirmeler küçük ölçekte takip edilebilse bile tek bir arama sonuç sayfasında yüzlerce bağlantının ayrı ayrı çözülmesi gerekebilir. Google da bu isteklerin otomasyondan geldiğini belirleyerek CAPTCHA, rate limit veya IP engellemesi gibi başka anti-bot mekanizmalarını kullanabilir.
Bu nedenle amaç kapıyı tamamen kilitlemekten ziyade, scraping'in maliyetini yükseltmek olabilir. Bu, siber güvenlikte çok kullanılan bir yaklaşım. Bir saldırıyı veya kötüye kullanımı tamamen imkânsız hale getirmek yerine ekonomik olarak sürdürülemez hale getirirsiniz.
SEO şirketleri açısından sonuç daha doğrudan. Değişiklik yalnız yapay zekâ şirketlerini ilgilendirmiyor. SEO dünyasının büyük bir bölümü Google sonuçlarını sürekli ölçmeye dayanıyor. Örneğin bir şirket: “5G” kelimesinde kaçıncı sıradayım? “yapay zekâ” aramasında rakibim benden yukarı mı çıktı? Google algoritması değişince hangi sayfalarım düştü? gibi soruların cevabını Semrush, Ahrefs veya başka rank-tracking/SERP sistemlerinden alabiliyor.
Bu araçların bir bölümü Google sonuçlarını otomatik olarak takip ediyor. Yeni yönlendirme sistemi bu altyapıların veri toplama yöntemlerini değiştirmesine neden olabilir. DemandSphere, değişikliğin rank tracking sistemleri üzerinde doğrudan etkisi bulunduğunu ve goto yönlendirmelerini kendi sistemlerinde çözmek için uyarlamalar yaptığını söylüyor.
Dolayısıyla kısa vadede SEO şirketleri yeni sisteme adapte olacaktır. Fakat bunun bedeli daha fazla işlem, daha fazla altyapı ve daha yüksek veri toplama maliyeti olabilir.
Yayıncılara Etkisi Ne Olur?
Arama motorları üzerinden aranıldığında, kullanıcı hâlâ aradığı siteye ulaşıyor. Yani Google'a tıklayınca, goto'ya gidiyorsunuz, o da aradığınız siteye yönlendiriyor. Arada bir yönlendirme var ama trafiği tamamen kesmiyor.
Bununla birlikte SEO ve analytics sektörünün, yeni sistemin referrer, attribution ve click tracking üzerindeki etkilerini incelemesi gerekecek. Google henüz yönlendirme sisteminin teknik ayrıntılarını kamuya açık biçimde belgelememiş durumda.
Ancak, trafiğin etkileneceği tahmin ediliyor.
İşin İronik Tarafı: Google'un Kendisi de Web'i Scrape Ediyor
Google'ın karşı karşıya kalacağı en önemli eleştirilerden biri de bu olacak. Google'ın kendisi internetin en büyük crawler'larından birini işletiyor: Googlebot. Googlebot her gün milyarlarca web sayfasını ziyaret ediyor, içeriğini okuyor ve Google Search indeksine ekliyor. Şimdi Google kendi indeksinin, başka şirketler tarafından otomatik biçimde okunmasını zorlaştırıyor.
Yayıncıların itirazı burada başlayabilir: “Bizim içeriğimizi tarayıp kendi arama motoruna ve AI sistemlerine koyuyorsun; fakat senin oluşturduğun sonuçları başka AI şirketlerinin taramasını engelliyorsun.”
Bu tartışma özellikle yazının başında anlattığımız, AI Overviews nedeniyle daha da hassas. Çünkü Google artık web sitelerinden topladığı bilgileri yalnız link listesi oluşturmak için kullanmıyor. AI Overviews, birçok sorguda web kaynaklarını kullanarak cevabı doğrudan Google sayfasında oluşturuyor. Bu hafta Google bazı sorgularda AI Overview'ları otomatik olarak tamamen açmaya da başladı. Bunun sonucunda klasik web bağlantıları ekranda daha aşağıya itilebiliyor.
Yayıncıların sıkıntısı tam olarak bu: “Google benim içeriğimi okuyor ve yapay zekâ cevabını oluşturuyor. Kullanıcı bu cevabı Google'dan alınca benim siteme gelmiyor. “
Tam da bu nedenle yayıncılarla Google arasındaki kavga büyüyor. Medya şirketleri uzun süredir AI Overviews'ın kendilerine gelen trafiği azalttığını söylüyor.
Google ise toplam organik tıklamaların yıllık bazda büyük ölçüde istikrarlı olduğunu ve trafik kaybı iddialarının hatalı metodolojilere dayandığını savunuyor. Fakat yeni goto sistemi tartışmaya başka bir boyut ekliyor. Google bir taraftan web'deki bilgiyi kendi de topluyor ve bu bilgiden yapay zekâ cevabı üretiyor. Ama kendi arama sonuçlarının başkaları tarafından otomatik toplanmasını daha zor hale getiriyor. Bu nedenle mesele basit bir anti-scraping güncellemesinden daha büyük.
Asıl savaş “arama” değil, internetin bilgi katmanı
Son birkaç yılda internetin mimarisi sessizce değişiyor. Eski modelde, Google web sitelerini indeksler. Kullanıcı aradığında, Google ilgili adrese link verir ve kullanıcı siteye gider idi. Yeni yapay zekâ modelinde, Web sitesini arama motoru (crawler) indeksliyor. Yapay zekâ bu bilgiyi buluyor, sentezliyor ve kullanıcı cevabını sayfadan değil yapay zekadan alıyor.
Bu modelde en değerli varlıklardan biri artık web sayfasının kendisi kadar web'i indeksleyen ve hangi bilginin nerede olduğunu bilen altyapı.
Google'ın avantajı burada olağanüstü büyük. Şirket yalnız Gemini'ye değil, Aynı zamanda dünyanın en gelişmiş web indekslerinden birine de sahip. OpenAI, Anthropic veya başka bir yapay zekâ şirketleri Google Search sonuçlarına kolayca programatik erişebildiği ölçüde Google'ın bu avantajının bir bölümünden yararlanabiliyor.
google.com/goto bu erişimi tamamen kapatmıyor. Ama Google'ın arama indeksinin ücretsiz ve kolayca kopyalanabilecek bir veri kaynağı olmadığını giderek daha açık biçimde gösteriyor.
Ama soru şu; o içerikler olmasa, Google neyi indeksler?
Yapay Zeka dünyası için sonucu ne olabilir?
Uzmanlar burada üç önemli sonuç beklenebileceğini söylüyor. İlki, büyük yapay zekâ şirketleri kendi arama ve crawling altyapılarına daha fazla yatırım yapmak zorunda kalması olabilir. İkincisi, arama indekslerine yönelik lisanslama ve API anlaşmaları daha değerli hale gelebilir. Üçüncüsü ve belki daha önemlisi, internet giderek açık bir bilgi havuzundan birbirine kapalı veri bahçelerine dönüşebilir.
Google kendi sonuçlarını koruyor. Yayıncılar yapay zekâ crawler'larını engelliyor. Reddit gibi platformlar verilerine erişim için lisans anlaşmaları yapıyor. Yapay zekâ şirketleri kendi crawler'larını gönderiyor. Arama motorları anti-bot sistemlerini güçlendiriyor. Sonuçta yapay zekâ çağının paradoksu ortaya çıkıyor: "Yapay zekânın daha fazla bilgiye ihtiyacı var, fakat bilgiye erişim giderek daha kontrollü ve daha pahalı hale geliyor."
Google'ın küçücük görünen google.com/goto değişikliğinin önemi de burada. Bu yalnızca kullanıcıyı bir URL'den diğerine yönlendiren teknik bir numara değil. Google, yapay zekâ çağında en değerli varlıklarından birinin yani web indekslerinin etrafındaki duvarı yükseltiyor.
Ve bundan sonraki mücadele muhtemelen “Kimin yapay zekâ modeli daha iyi?” sorusunun yanı sıra “Yapay zekâ modeli, hangi arama indeksine ve hangi web verisine erişebiliyor?” sorusu üzerinden de yürütülecek.
