Bir İstanbul Tabip Odası seçimi daha başarıyla geçti. 2002 yılından bu yana tüm seçimleri kazanan Demokratik Katılım Grubu (DKG) Cumhur İttifakının tüm çabalarına rağmen bu seçimi de kazandı. Tabip Odası seçimleri iki yılda bir yapılıyor, seçilen kurullar iki yıl görev yapıyor ve yönetim kuruluna seçilen yedi kişi en fazla iki dönem üst üste aday olabiliyor. İki yıl çok çabuk geçiyor ama dinamizm getirdiği de bir gerçek.
Tarihimizde ilk tıbbi dernek 1856 yılında, kurucularının tamamı yabancı hekimlerden oluşan Cemiyet-i Tıbbiye-yi Şahane olmuş. Daha sonra Türk hekimlerin de katıldığı dernek 1908 yılına kadar tabip odası ve bilimsel bir dernek iken bu tarihten sonra sadece bilimselliği kalmış. (1)
Cemiyeti Tıbbiye-i Osmaniye ise Türk hekimler tarafından 1866 yılında ilk kurulan dernek olmuş ama 1895 yılında Abdülhamit tarafından kapatılmış.
Cumhuriyetin ilanından sonra ise tabip odalarının temeli 18 Nisan 1928 tarihli 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun ile atılmış. 6 Mart 1929’da 7739 sayılı kararname ile Etıbba Odaları Nizamnanesi çıkarılmış ve tabip odaları kurulmuş. Karardaki ilk imza Gazi Mustafa Kemal tarafından atılırken, dönemin Sağlık Bakanı da Dr. Refik (Saydam) imiş.
Bu nizamname ile Türkiye dokuz bölgeye ayrılarak Ankara, İzmir, İstanbul, Konya, Adana, Sivas, Diyarbakır, Samsun ve Erzurum'da Mıntıka Etıbba Odaları oluşturulmuş.
İstanbul Tabip Odası (3. Mıntıka), 20 Nisan 1929'da Dr. Tevfik Salim Paşa başkanlığında ilk idare heyetini oluşturmuş.
Türk Tabipleri Birliği (TTB) ise çok daha sonra, 1953 yılında 6023 sayılı yasa ile kurulmuş. TTB ve diğer meslek odaları Anayasa’nın 135. maddesinde yer alan “kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları” başlığı altında anayasal bir dayanağa sahiptir.
Özetle, İstanbul Tabip Odası 1929 yılından beri ayakta duran ve saygınlığını her daim arttıran bir kurum.
Eleştiriler genellikle TTB’nin hekim sorunlarından çok siyasi konulara girdiği suçlaması ile yapılır. Hekimler özlük hakları ve çalışma ortamlarının düzenlenmesini istemekte ve beklemekte haklılar elbette ama sağlık ile ilgili olmayan bir konu yok ki. Açlık, yoksulluk, savaş, eğitim, sel, deprem, insan hakları, adalet ve demokrasi gibi birçok konu direkt olarak sağlığı etkiler.
Liberal Düşünce Topluluğu 2010-2011 yıllarında yaptığı “Türkiye’de Kamu Kuruluşları Niteliğindeki Meslek Kuruluşları Kamuoyu Araştırması”nda dokuz meslek odasını siyasi duruş, şeffaflık, denetim, katılım, zorunlu üyelik, hesap verilebilirlik, seçim süreçleri ve demokratik duruş açısından 2500 denek ile değerlendirmiş ve şu sonuçlara ulaşılmış:
- TTB ve tabip odaları topluma yakın olma oranı en yüksek meslek odası ve hükümetin odaya en az etkili olduğu meslek odası olarak belirlenmekte,
- “Odanızın genel olarak demokratik yapıda olduğunu düşünüyor musunuz?” sorusuna yüzde 65 kesinlikle, yüzde 18 yüksek oranda evet demekte,
- “Yönetimin çalışma tarzı demokratik mi?” sorusuna TTB için yüzde 72 ile en yüksek oranda evet denmekte,
- “Sizce odanız sizi temsil ediyor mu? Odanızdan genel olarak memnun musunuz?” sorularına en yüksek evet yanıtı tabip odalarına gelmektedir.
Kadir Has Üniversitesi 2021 yılında “Türkiye Eğilimleri Araştırması” yaptı ve TTB, güvenilirlik düzeyini geçmiş yıllara göre daha da arttırarak en güvenilen kurumlar sıralamasında yine üst sıralarda yer aldı. Araştırmaya göre TTB güvenilirlik sıralamasında Cumhurbaşkanlığı, Anayasa Mahkemesi, Yargı Kurumları ve Diyanet işleri Başkanlığı’nın üzerinde yer aldı. Listenin sonunda yer alan kuruluşlar ise RTÜK, TUİK, ÖSYM ve medya kuruluşları oldu. En az güvenilen kurum ise medya kuruluşları oldu.
İstanbul’da AKP listeleri her seçimde DKG listeleri ile yarıştı ve hepsini kaybetti. Ancak şu ortaya çıktı ki önemli olan kazanmak değil o kaybeden listede yer almak. Geçtiğimiz yıllar içinde kaybeden listelerden Sağlık Bakanı, Sağlık Bakanlığı Müsteşarı, birçok il sağlık müdürü, başhekim ve akademisyen çıktı. AKP iktidarda olduğu sürece tarafını belli ederek listede yer alanların çabası ödüllendiriliyor.
İstanbullu hekimler bir kez daha iyi hekimlik ve ulaşılabilir, nitelikli sağlık hizmeti çabasını sürdüren DKG’ye olan güvenlerini vurguladılar.
- Şükrü Güner. İstanbul Tabip Odası kısa tarihi. İstanbul Tabip Odası yayınları. 2009.
